THIẾT BỊ ĐIỆN TỬ - BẠN HAY KẺ CƯỚP THỜI GIAN CỦA CON

Chúng ta đang sống trong một thời đại mà công nghệ len lỏi vào từng ngóc ngách cuộc sống. Những thiết bị điện tử như điện thoại, máy tính bảng, tivi, laptop không còn là món đồ xa xỉ mà đã trở thành vật dụng quen thuộc trong hầu hết mọi gia đình. Và những đứa con của chúng ta không thể tránh khỏi sử dụng các thiết bị này dù cho bạn có hạn chế như thế nào, vì vậy việc trang bị cho con những kiến thức về việc sử dụng thiết bị điện tử là hết sức quan trọng.

Điều tiên quyết là không được bỏ mặc con với màn hình thiết bị mà phải dạy con sử dụng thiết bị một cách thông minh, an toàn và có mục tiêu.

Không ít cha mẹ nghĩ rằng chỉ cần đưa cho con cái iPad là xong chuyện, giúp con ngồi yên, không làm phiền. Nhưng chúng ta đâu biết rằng, phía sau màn hình kia có thể là cả một “thế giới không kiểm soát”, và nếu không được trang bị kỹ năng, trẻ sẽ dễ bị cuốn trôi theo những nội dung gây nghiện, độc hại và sai lệch lạc đạo đức và thuần phong mỹ tục.

Đó là lý do vì sao trẻ cần được học những kỹ năng sử dụng thiết bị điện tử ngay từ đầu, chứ không phải khi đã gặp vấn đề rồi mới bắt đầu sửa chữa.

Đầu tiên, trẻ cần được rèn luyện tư duy phản biện, đây là kỹ năng giúp trẻ không tin ngay mọi thứ trên mạng, biết đặt câu hỏi, so sánh và đánh giá thông tin đúng, sai. Khi mở một video, đọc một tin tức hay nghe một lời khuyên từ online, con cần hiểu là không phải thứ gì cũng đúng và không ai cũng đáng tin.

Thứ 2 là kỹ năng giữ an toàn khi online, biết cách bảo vệ thông tin cá nhân, không chia sẻ hình ảnh nhạy cảm, không trò chuyện với người lạ và biết cách từ chối trước những nội dung, lời mời gọi không phù hợp. Trẻ cũng cần được dạy cách nhờ sự giúp đỡ của người lớn khi cảm thấy hoang mang.

Công nghệ là nơi kết nối toàn cầu, vì vậy, văn hóa khi tham gia môi trường online cũng là một điều bắt buộc phải học. Trẻ cần biết cách trò chuyện lịch sự, không bắt nạt hay chê bai người khác qua mạng, không buông lời thô tục trong các nhóm chat, lớp học online hay khi chơi game.

Việc dạy con khả năng hợp tác và sáng tạo qua thiết bị như cùng bạn làm bài thuyết trình, thiết kế video học tập, xây dựng slide trình bày sẽ giúp con phát huy được trí tưởng tượng và tinh thần đồng đội trong môi trường số.

Kỹ năng thứ năm không thể thiếu là tìm kiếm thông tin hiệu quả. Đây là 1 kĩ năng cực kì quan trọng, thay vì lướt linh tinh và bị cuốn theo các video ngắn vô tận, trẻ cần biết cách dùng Google để tra cứu bài học, tìm tài liệu tham khảo, kiểm tra độ chính xác của thông tin.

Cùng với đó là kỹ năng giao tiếp và giữ phép lịch sự online. Dù là gửi email cho cô giáo, tham gia Zoom lớp học, hay viết phản hồi trong group, trẻ cũng cần học cách dùng từ phù hợp, chào hỏi đàng hoàng và không để cảm xúc tiêu cực lan truyền.

Cuối cùng là kỹ năng vận hành thiết bị và phần mềm. Trẻ nên được hướng dẫn cách gõ văn bản, tạo file trình chiếu, dùng công cụ học trực tuyến, biết tắt mở thiết bị đúng cách, và sử dụng công nghệ như một công cụ hỗ trợ học tập hiệu quả.

Tuy nhiên, để con có được những kĩ năng trên thì vai trò của cha mẹ là vô cùng quan trọng. Trẻ em không thể tự học hết những điều này nếu chỉ được ném cho một chiếc điện thoại và bị để mặc. Chính cha mẹ là người thầy đầu tiên, là tấm gương phản chiếu thói quen sử dụng công nghệ trong gia đình.

Cha mẹ phải chủ động cùng con trải nghiệm, đặt ra ranh giới rõ ràng về thời gian sử dụng, chọn lọc nội dung phù hợp, và quan trọng nhất là hãy trò chuyện cùng con. Lắng nghe con chia sẻ những gì con thấy, con cảm nhận, con tò mò, con chưa hiểu sẽ giúp cho việc dạy con dễ dàng hơn.

Ngược lại, nếu cha mẹ không hướng dẫn, để con tự sinh tự diệt giữa thế giới công nghệ mênh mông, hậu quả có thể rất nghiêm trọng như việc trẻ nghiện thiết bị, giảm khả năng tập trung, đến rối loạn cảm xúc, mất ngủ, thu mình, chậm phát triển ngôn ngữ, và nguy hiểm hơn cả là bị tổn thương bởi những cạm bẫy online mà người lớn không hề hay biết.

Thiết bị điện tử không xấu. Thế giới online không sai. Nhưng khi con bước vào đó một mình, không có ba mẹ đồng hành, thì mọi thứ đều trở nên nguy hiểm. Hãy đồng hành, dạy con từng kỹ năng nhỏ một cách kiên nhẫn. Đừng để thiết bị điện tử trở thành “người dạy thay”, mà hãy để nó là công cụ hỗ trợ cho hành trình học tập, phát triển, rèn luyện chủa con ở hiện tại và tương lai.

.....................................................................................................................................

Mình là Hoài Kim Phụng, mẹ của 2 bạn nhỏ. Ở tuổi 34, mình chọn học cách phát triển bản thân, xây dựng thương hiệu cá nhân, không ngừng học hỏi và chia sẻ mỗi ngày để tạo dựng cuộc sống ý nghĩa hơn.

Đây là bài viết số 12 trong hành trình 30 ngày liên tục viết và chia sẻ. Mình mong được đồng hành cùng mọi người trên con đường phát triển bản thân, cùng hướng tới một cuộc sống tốt đẹp hơn.

#PhátTriểnBảnThân

#HànhTrình30Ngày

#Bài12